Merima Njegomir bolovala je od kancera pankreasa, za šta je saznala prije svega nekoliko mjeseci.
Iako su se ljekari svim silama borili, podmukla bolest bila je jača.
Merima je preminula nekoliko mjeseci nakon saznanja da je oboljela, a od iste bolesti su preminuli Marinko Rokvić, kao i glumci Marinko Madžgalj i Tihomir Arsić.
Rak pankreasa se javlja kada počne nekontrolisani rast ćelija u nekom dijelu pankreasa. Tada dolazi do razvoja tumora, koji ometaju način rada pankreasa.
Rak pankreasa često ne pokazuje simptome do kasnijih faza.
Šta je karcinom pankreasa?
Pankreas, odnosno gušterača je žlijezda duga 6 centimetara koji se nalazi u gornjem dijelu stomaka, iza trbušne maramice i ispred kičmenog stuba u nivou prvog lumbalnog pršljena. Pankreas ima tri dijela – glavu, tijelo i rep.
Sadrži žlijezde koje stvaraju sokove pankreasa, hormone i insulin.
Rak pankreasa može da utiče ili na endokrine, ili na egzokrine žlijezde u pankreasu, piše medik.rs
Egzokrine žlijezde proizvode sokove ili enzime koji ulaze u crijeva i pomažu u varenju masti, proteina i ugljenih hidrata. One čine većinu pankreasa.
Endokrine žlijezde su mali grozdovi ćelija poznatijih kao otočići Langerhansa. Oni oslobađaju hormone insulina i glukagona u krvotok. Tamo upravljaju nivoom šećera u krvi. Kada ne rade pravilno, rezultat je često dijabetes.
Vrsta raka i izgledi za svakog zavise od toga na koju funkciju rak utiče.
Vrste karcinoma pankreasa
Postoje dvije različite vrste raka pankreasa, zavisno od toga da li utiče na egzokrine ili endokrine funkcije. Imaju različite faktore rizika, uzroke, simptome, dijagnostičke testove, liječenje i izgled.
Spoljni karcinom pankreasa
Tumori koji utiču na egzokrinske funkcije su najčešći tip.
Mogu biti zloćudne ili benigne. Benigni tumori ili ciste se nazivaju cistadenomi. Većina tumora pankreasa je zloćudna ili kancerogena.
Različite vrste karcinoma pankreasa mogu uticati na egzokrine funkcije.
Uzroci i faktori rizika
Naučnici ne znaju tačno zašto se nekontrolisani rast ćelija događa u pankreasu, ali su identifikovali neke moguće faktore rizika.
Genetski faktori
Oštećenja ili promjene u DNK osobe mogu dovesti do oštećenja gena koji kontrolišu dijeljenje ćelija.
Nasljedne genetske promjene prenose se kroz porodicu. Postoje dokazi da se rak pankreasa može naslijediti.
Ostale genetske promjene dešavaju se zbog izloženosti okidaču okoline, na primjer, duhanu.
Osoba sa određenim genetskim sindromima vjerovatnije će razviti rak pankreasa:
sindrom nasljednog raka dojke i jajnika
melanom
pankreatitis
nepolisni kolorektalni karcinom(Linč sindrom).
Karcinom pankreasa češće pogađa muškarce nego žene.
Simptomi
Rak pankreasa često se naziva „tihom“ bolešću, jer se simptomi pokazuju tek u kasnijim fazama.
Tumori karcinoma gušterače su obično premali da bi izazvali simptome, a kasniji simptomi su često nespecifični.
Međutim, kada rak poraste, mogu postojati:
bol u gornjem dijelu trbuha jer tumor pritiska živce
žutica, kada problemi sa žučnim kanalima i jetrom dovode do bezbolnog požutenja kože i očiju i zamračenja mokraće.
gubitak apetita, mučnina i povraćanje
značajan gubitak težine i slabost
blijedo ili siva masna stolica.
Međutim, niz drugih bolesti može izazvati iste simptome, tako da ljekar često ne može dijagnosticirati rak pankreasa do kasnijih stadijuma.